Nghị định 320/2025/NĐ-CP: Toàn bộ điểm mới về Thuế TNDN doanh nghiệp cần biết

Nghị định 320/2025/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết Luật Thuế TNDN: đối tượng áp dụng, thu nhập chịu thuế, miễn thuế, chuyển lỗ và thời điểm ghi nhận doanh thu. Doanh nghiệp cần lưu ý gì từ 2026?

1. Nghị định 320/2025/NĐ-CP áp dụng cho những đối tượng nào?

Nghị định 320/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, áp dụng cho:

• Doanh nghiệp Việt Nam hoạt động sản xuất – kinh doanh hàng hóa, dịch vụ.

• Doanh nghiệp nước ngoài có hoặc không có cơ sở thường trú tại Việt Nam, đối với phần thu nhập phát sinh tại Việt Nam.

• Tổ chức khác có hoạt động sản xuất kinh doanh tạo ra thu nhập chịu thuế TNDN.

🔎 Điểm mới đáng chú ý:
Nghị định làm rõ phạm vi áp dụng đối với mô hình kinh doanh xuyên biên giới, kinh doanh nền tảng số, cung ứng dịch vụ từ nước ngoài vào Việt Nam, giúp cơ quan thuế có cơ sở quản lý rõ ràng hơn trong bối cảnh kinh tế số.

2. Cách hiểu mới về “thu nhập chịu thuế TNDN”

Theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP:

Thu nhập chịu thuế TNDN = Thu nhập từ hoạt động SXKD hàng hóa, dịch vụ + Thu nhập khác

Các khoản “thu nhập khác” được liệt kê rất rộng, bao gồm:

• Thu nhập từ chuyển nhượng vốn, cổ phần, chứng khoán;

• Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản, dự án đầu tư, quyền tham gia dự án;

• Thu nhập từ chuyển nhượng, khai thác tài sản; quyền tài sản; quyền sở hữu trí tuệ, công nghệ;

• Lãi tiền gửi, lãi cho vay, các khoản thu tài chính;

• Chênh lệch tỷ giá theo từng trường hợp phát sinh;

• Thu hồi các khoản đã hạch toán chi phí nhưng không sử dụng; thu nợ khó đòi đã xóa;

• Các khoản biếu tặng, hỗ trợ, bồi thường (theo nguyên tắc kế toán – thuế).

Lưu ý quan trọng: Hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC)

Nghị định hướng dẫn cụ thể cách xác định doanh thu, thu nhập chịu thuế trong hợp đồng BCC, tùy theo:

• Chia doanh thu, hoặc

• Chia lợi nhuận

👉 Mỗi bên tham gia BCC phải tự hạch toán và kê khai thuế TNDN theo phần nghĩa vụ của mình.

3. Các nhóm thu nhập được miễn thuế TNDN

Nghị định 320/2025/NĐ-CP tổng hợp và hướng dẫn chi tiết nhiều nhóm miễn thuế TNDN, tiêu biểu gồm:

• Thu nhập từ nông nghiệp (trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng, chế biến nông – lâm – thủy sản) khi đáp ứng điều kiện.

• Thu nhập từ nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, trong thời hạn và điều kiện ưu đãi.

• Thu nhập từ hoạt động đào tạo nghề, dạy nghề cho nhóm yếu thế.

• Thu nhập của một số quỹ tài chính Nhà nước, tổ chức vì mục tiêu an sinh – xã hội.

• Miễn thuế liên quan đến tín chỉ carbon, chứng chỉ giảm phát thải, các công cụ tài chính “xanh”.

• Thu nhập từ hoạt động xã hội hóa (giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường…) khi cơ sở đáp ứng điều kiện về quy mô, tiêu chuẩn và doanh thu.

4. Căn cứ và phương pháp tính thuế TNDN

Số thuế TNDN phải nộp được xác định theo công thức:

Thuế TNDN phải nộp = Thu nhập tính thuế × Thuế suất

📌 Nghị định nhấn mạnh:

• Doanh nghiệp có nhiều hoạt động SXKD thì tổng hợp thu nhập trong cùng kỳ tính thuế.

• Một số khoản thu nhập đặc thù (chuyển nhượng dự án, bất động sản…) phải xác định riêng theo quy định.

5. Quy định về lỗ và chuyển lỗ

• Lỗ phát sinh trong kỳ được chuyển liên tục vào thu nhập chịu thuế của các năm sau, tối đa 05 năm, tính từ năm tiếp theo năm phát sinh lỗ.

• Có hướng dẫn chi tiết việc theo dõi và chuyển lỗ khi chia, tách, sáp nhập, hợp nhất, chuyển đổi loại hình doanh nghiệp, bảo đảm nguyên tắc quản lý thuế.

6. Doanh thu tính thu nhập chịu thuế: Thời điểm ghi nhận & tình huống thực tế

Nghị định 320/2025/NĐ-CP hướng dẫn rất rõ về doanh thu tính thuế TNDN, đặc biệt các tình huống hay gặp:

• Doanh nghiệp kê khai VAT theo phương pháp khấu trừ: doanh thu TNDN là doanh thu chưa có VAT.

• Thời điểm ghi nhận doanh thu theo bản chất giao dịch:

  • Bán hàng: khi chuyển giao quyền sở hữu/quyền sử dụng;

  • Cung ứng dịch vụ: khi hoàn thành, nghiệm thu hoặc bàn giao;

  • Xây dựng – lắp đặt: theo giá trị khối lượng nghiệm thu;

  • Đại lý, ký gửi, ủy thác: doanh thu là hoa hồng hoặc doanh thu bán, tùy mô hình;

  • Bán trả góp/trả chậm: doanh thu tính thuế là giá bán trả ngay, phần lãi xử lý riêng theo quy định.

Kết luận

Nghị định 320/2025/NĐ-CP là văn bản có ảnh hưởng trực tiếp đến công tác kế toán – thuế TNDN của doanh nghiệp từ năm 2026, đặc biệt với các doanh nghiệp:

• Có thu nhập đa dạng,

• Có giao dịch chuyển nhượng,

• Có yếu tố xuyên biên giới hoặc kinh doanh số.

👉 Doanh nghiệp cần rà soát lại chính sách kế toán, cách ghi nhận doanh thu – chi phí và hồ sơ thuế TNDN để hạn chế rủi ro khi quyết toán.

DỊCH VỤ KẾ TOÁN THUẾ TRỌN GÓI CÙNG BÁCH KHOA

• VPGD: Tòa nhà Sông Đà 9 – số 2 Nguyễn Hoàng, Mỹ Đình 2, Nam Từ Liêm, Hà Nội

• Hotline: 094.859.3663

• Zalo: Dịch vụ tư vấn thuế Bách Khoa

• Website: Kế toán Bách Khoa | Dịch vụ kế toán thuế | Thành lập công ty

• Pass giải nén: 0948593663